YukiCenter-du học Nhật Bản tại Hà Nội

Xôi bảy màu: Món ngon Mường Khương, Lào Cai

Thứ Ba, 17/01/2012 08:10

5,647 xem

0 Bình luận

(0)

0

Đối với người Kinh thì bánh chưng là bánh không thể thiếu trong những ngày tết còn ngày tết của người Nùng Dín ở Lào Cai thì đó là Xôi bảy màu. Cùng Amthuc365 khám phá về nét văn hóa này.

Nếu như món ăn truyền thống của người Kinh trong mỗi dịp tết là bánh Trưng xanh thì người Nùng Dín ở vùng cao Mường Khương – Lào Cai lại có một món ăn truyền thống vô cùng đặc biệt, đó chính là xôi bảy màu.

 

Xôi bảy màu gồm các màu như : màu đỏ tươi, màu đỏ thẫm, màu xanh lá cây, màu xanh nước biển, màu nâu, màu tím và màu vàng. Chợt nhìn người không biết sẽ ngờ rằng người dân dùng  phẩm  nhuộm để  xôi lên màu cho đẹp mắt, nhưng  hoàn toàn không  phải vậy, người dân đã tìm tòi và sáng tạo ra cách tạo màu cho xôi bằng các loại thảo mộc – lá xôi đũa, xôi hoa và hoa cây “đooc pphẳn” một loại hoa rừng chỉ nở vào tháng hai, tháng ba âm lịch.

Mỗi một màu xôi lại có những cách làm khác nhau. Để làm xôi đỏ cờ người ta lấy gạo nếp ngâm với lá xôi đũa  luộc kĩ, lọc lấy nước để nguội chừng 20-40 phút gạo sẽ lên màu rất đẹp. Nếu lấy hoa cây “đọoc pphẳn” luộc với nước tro lượng vừa phải lọc lấy nước rồi ngâm với gạo nếp cùng thời gian ấy thì gạo sẽ có màu vàng. Cũng với lá xôi đũa nhưng đem giã với tro than củi đã được sảy kĩ rồi hơ qua lửa cho héo, trộn với lượng gạo thích hợp sẽ thành màu tím, lại dùng lá xôi hoa mà giã với tro bếp như vậy ngâm thời gian vừa phải để gạo có màu xanh lơ thì khi thổi lên xôi sẽ có màu xanh nước biển. Đối với xôi màu xanh lá cây , họ lấy gạo nếp đã ngâm ra màu vàng rồi đem ngâm tiếp với nước ngâm của xôi màu xanh nước biển. Xôi màu nâu cũng có sự pha trộn giữa gạo nếp màu đỏ cờ với nước lá xôi hoa giã tro, 1 giờ sau sẽ có loại xôi màu đất. Rồi để có thêm sự góp mặt của xôi đỏ thẫm lại khó pha hơn, loại xôi này cần lấy gạo nếp đã nhuộm đỏ, đem ngâm với nước lá xôi hoa (tỉ lệ rất ít) đã dùng làm xôi màu xanh nước biển để gạo giảm màu cờ mới tạo được thành  màu đỏ thẫm.

Gạo sau khi ngâm xong để ráo nước và đem sắp vào chõ đồ mỗi màu một góc, xôi chín, mở ra chõ xôi bốc khói nghi ngút, thơm nồng, nhìn chõ xôi như một bông hoa với bảy màu sắc rực rỡ rất đẹp mắt.

Không chỉ thế, xôi bẩy mầu còn mang trong mình ý nghĩa văn hóa sâu sắc gắn liền với ngày lễ hội và tết mùng một tháng bẩy của người nùng Dín, nó tượng trưng cho 7 tháng người Nùng Dín đoàn kết chống giặc ngoại xâm giữ bản làng. Màu xanh biểu tượng của tháng giêng (cây cối đâm chồi), màu nâu biểu tượng cho tháng hai(con người khai phá đất đai, vào vụ mới), màu tím biểu tượng cho tháng ba(tưởng nhớ tới ông cha,tết thanh minh), màu xanh nước biển biểu tượng cho tháng tư (đầu hạ, trời trong xanh), màu đỏ thẫm biểu tượng cho tháng năm(tưởng nhớ tới những người đã đổ máu vì quê hương), màu vàng biểu tượng cho tháng sáu (những ngày đồng bào nằm gai nếm mật chuẩn bị lực lượng), và màu đỏ tươi biểu trưng cho tháng bảy, màu của vinh quang, chiến thắng.

Ngày nay, do nhu cầu của thực khách, xôi bảy màu đã được những người mẹ, người chị Nùng Dín bày bán tại chợ vào mỗi buổi sớm. Xôi bảy màu là một  nét đẹp trong văn hóa của người Nùng Dín đồng thời nó cũng là một trong những  món ăn ngon của mảnh đất Mường Khương – Lào Cai.

Sưu tầm

Danh mục bài viết Du lịch Ẩm thực

Đang tải dữ liệu loading